Chỉ số chứng khoán

Chỉ số thế giới
 
 
 
Tài chính ngân hàng

Cho thuê tài chính - Thả gà ra đuổi

Thứ 4 22/06/2011 09h:00
Cho thuê tài chính - Thả gà ra đuổi
Trong không ít trường hợp, doanh nghiệp cho thuê tài chính chỉ ao ước đòi lại được tài sản cho thuê thôi mà cũng chỉ còn cách bắc thang lên hỏi ông giời.
[if gte mso 10]>

Cho thuê tài chính (CTTC) là hoạt động tín dụng trung và dài hạn thông qua cho thuê máy móc, thiết bị, phương tiện vận chuyển và các động sản khác… theo hợp đồng giữa bên cho thuê với bên thuê.



Bên cho thuê cam kết mua máy móc, thiết bị, phương tiện vận chuyển… theo yêu cầu của bên thuê và nắm giữ quyền sở hữu đối với tài sản cho thuê; bên thuê sử dụng và thanh toán tiền thuê trong thời hạn đã được hai bên thỏa thuận. Tuy nhiên, các công ty CTTC hiện đang lâm vào cảnh "thả gà ra đuổi" - Vì sao?



Vì sao nên nỗi?

Những đóng góp của hoạt động CTTC là không thể phủ nhận khi lĩnh vực này đã góp phần không nhỏ vào sự phát triển kinh tế, đặc biệt là hỗ trợ các cá nhân, doanh nghiệp vừa và nhỏ tháo gỡ khó khăn về vốn, giảm tải cho hệ thống ngân hàng thương mại… Tuy nhiên, nếu lĩnh vực này vẫn phải đối mặt với nhiều rủi ro thì…



Hoạt động của các công ty cho thuê tài chính đã hỗ trợ cho nhiều doanh nghiệp nhưng cũng ảnh hưởng đến nền kinh tế bởi tính rủi ro cao.



Nghiệp vụ CTTC bắt đầu hoạt động ở Việt Nam năm 1995 với công ty CTTC quốc tế Việt Nam là đơn vị đầu tiên được cấp phép.



Tổng Thư ký Hiệp hội cho thuê tài chính Việt Nam Đàm Đức Long cho biết: - Hoạt động CTTC thực hiện theo Luật Các tổ chức tín dụng; Nghị định số 16/2001/NĐ-CP ngày 2-5-2001 của Chính phủ về tổ chức và hoạt động của công ty CTTC, Thông tư liên tịch số 08/2007/TTLT-NHNN-BCA-BTP ngày 10-2-2007 của Ngân hàng Nhà nước, Bộ Công an, Bộ Tư pháp hướng dẫn thu hồi và xử lý tài sản CTTC của công ty CTTC.



Việc thu hồi tài sản CTTC đã được pháp luật quy định khá đầy đủ, chặt chẽ tuy nhiên trên thực tế lại xảy ra nhiều trường hợp không thể thu hồi được tài sản CTTC.



Nỗi khổ của doanh nghiệp CTTC đến từ nhiều phía. Nhiều nơi, chính quyền địa phương không… tích cực hoặc không ủng hộ quyết định thu hồi tài sản cho thuê do ngại dẫn đến việc doanh nghiệp ngừng hoạt động, một bộ phận lao động mất việc làm, ảnh hưởng đến an sinh xã hội và… chỉ tiêu GDP địa phương (điển hình là các doanh nghiệp may mặc).



Còn cơ quan công an nơi có tài sản cho thuê chỉ chịu trách nhiệm bảo đảm an ninh, trật tự trong quá trình thu hồi còn việc thu hồi như thế nào là chuyện của công ty CTTC. Trong khi đó, cơ quan có thẩm quyền lại "ngại" áp dụng các biện pháp cưỡng chế vì không muốn va chạm với doanh nghiệp đóng trên địa bàn.



Nói đi cũng phải nói lại. Theo quy định tại khoản 6 điều 1 Nghị định 65/2005/NĐ-CP về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 16/2001/NĐ-CP về tổ chức, hoạt động của công ty CTTC, "mọi giao dịch CTTC phải được đăng ký tại trung tâm đăng ký giao dịch bảo đảm. Bộ Tư pháp hướng dẫn chi tiết việc đăng ký và giá trị pháp lý của việc đăng ký giao dịch CTTC".



Dẫn giải điều khoản này, ông Hồ Quang Huy, Cục Đăng ký quốc gia giao dịch bảo đảm (Bộ Tư pháp) khẳng định: Dù Nghị định 16 (nêu trên) và các văn bản hướng dẫn hiện chưa phân định cụ thể trường hợp hợp đồng CTTC có đăng ký với trường hợp không đăng ký thì hậu quả pháp lý có sự khác biệt như thế nào song để được Nhà nước bảo vệ, hợp đồng CTTC phải được đăng ký theo quy định của pháp luật, bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp giữa các chủ thể, giúp các giao dịch CTTC được ký kết, thực hiện minh bạch, công khai, tác động tích cực đến thị trường vốn.



Vấn đề nằm ở chỗ, vẫn theo ông Huy, số hợp đồng CTTC được đăng ký tại các trung tâm đăng ký ngày càng giảm mạnh, nhất là tại trung tâm đăng ký giao dịch, tài sản tại TP Hồ Chí Minh.



Cụ thể, nếu như năm 2009, các trung tâm đăng ký tại Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng tiếp nhận 2.275 hợp đồng thì năm 2010 giảm xuống còn 2.038 hợp đồng; năm tháng đầu năm 2011 (tính đến ngày 1-6-2011), con số này chỉ là 299 hợp đồng.



Ông Huy giải thích, có tình trạng trên là do chủ sở hữu tài sản cho thuê chưa nhận thức được giá trị pháp lý của việc đăng ký hợp đồng CTTC. Việc đăng ký hợp đồng CTTC không phải là điều kiện làm phát sinh hiệu lực của hợp đồng mà có ý nghĩa làm phát sinh giá trị pháp lý đối với bên thứ ba, từ đó xác lập quyền ưu tiên của bên CTTC đối với các chủ thể có liên quan. Đây cũng sẽ là biện pháp giảm thiểu rủi ro cho các công ty CTTC khi có tranh chấp phát sinh - ông Huy cho hay.



"Khá đầy đủ, chặt chẽ" nhưng…



Dù khẳng định "việc thu hồi tài sản CTTC đã được pháp luật quy định khá đầy đủ, chặt chẽ" song ông Đàm Đức Long vẫn phàn nàn về hàng loạt kẽ hở.



Chẳng hạn, quy định thời hạn tối đa không quá 30 ngày kể từ ngày nhận được yêu cầu thu hồi tài sản, bên thuê có nghĩa vụ giao tài sản cho thuê và giấy tờ liên quan cho công ty CTTC là quá lâu, "tạo điều kiện" cho bên thuê có thừa thời gian tẩu tán tài sản, gây khó khăn cho việc thu hồi.



Nhiều trường hợp thậm chí chưa có quy định xử lý như tài sản thuê không còn ở nơi đăng ký sử dụng, bên thuê đem tài sản hoạt động tại nước ngoài, bị cơ quan chức năng của nước ngoài thu giữ (tàu biển), bên thuê trốn khỏi nơi cư trú…



Tán đồng quan điểm này, ông Nguyễn Minh Sáu, Giám đốc công ty CTTC Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam, còn cho rằng: - Với việc thiếu ý thức chấp hành hợp đồng nói riêng, pháp luật nói chung, tiếp cận tài sản thuê tài chính là không khả thi và tự gây nguy hiểm cho nhân viên CTTC. Vì vậy, cần một chế tài đủ mạnh và cần nâng cao vai trò của cơ quan hỗ trợ, trong đó công an nắm vai trò chủ động trong trường hợp khách hàng cố tình chây ì, tẩu tán tài sản, không bàn giao cho công ty CTTC.



Ngay cả việc đăng ký hợp đồng CTTC - "kim bài" bảo vệ quyền lợi của các công ty CTTC - cũng không mấy khi được doanh nghiệp CTTC mặn mà.



Ông Hồ Quang Huy nêu lên nhiều vướng mắc trong các quy định liên quan đến đăng ký hợp đồng CTTC.



Thứ nhất, các quy định pháp luật vẫn chưa có sự thống nhất; không bảo đảm sự bình đẳng giữa các chủ thể (bao gồm cả Nhà nước) khi giải quyết lợi ích liên quan đến tài sản cho thuê; chưa có cơ chế thuận lợi để bên cho thuê thực thi tốt nhất quyền năng trên thực tế…



Đặc biệt, hậu quả pháp lý giữa trường hợp có đăng ký và trường hợp không đăng ký trong quá trình thu hồi tài sản thuê không rõ ràng…



Tại sao hàng loạt công ty CTTC lâm tình cảnh thả gà ra đuổi? Tại họ trót nắm dao đằng lưỡi hay còn bởi những kẽ hở pháp lý...? Câu trả lời dường như đã tương đối rõ ràng. Hành lang pháp lý mới chỉ "khá đầy đủ" chứ chưa hẳn là đầy đủ, chặt chẽ.



Ông Hoàng Ngọc Tiến, một trong những "khổ chủ" thậm chí còn cho rằng các văn bản pháp lý phục vụ hoạt động lĩnh vực CTTC nói chung, xử lý nợ thuê tài chính nói riêng, còn thiếu rất nhiều.



Theo ông Tiến, gần đây có Thông tư liên tịch 08 giữa Ngân hàng Nhà nước - Bộ Công an - Bộ Tư pháp hướng dẫn việc xử lý, thu hồi tài sản cho thuê của các công ty CTTC nhưng chế tài không rõ ràng. Mỗi nơi hiểu, vận dụng một khác. Đấy là chưa kể đến tình trạng nhiều nơi, cơ quan có thẩm quyền còn chưa hiểu gì về… nghiệp vụ CTTC.



Những đóng góp của hoạt động CTTC là không thể phủ nhận khi lĩnh vực này đã góp phần không nhỏ vào sự phát triển kinh tế, đặc biệt là hỗ trợ các cá nhân, doanh nghiệp vừa và nhỏ tháo gỡ khó khăn về vốn, giảm tải cho hệ thống ngân hàng thương mại…



Tuy nhiên, nếu như các công ty CTTC vẫn thường xuyên phải đối mặt với tình cảnh "thả gà ra đuổi" thì… rủi ro cao, chuyện kinh doanh phấp phỏng cảnh được mất, may rủi, nền kinh tế sẽ ra sao, khó ai mà lường đoán hết được.



Các vụ việc công ty CTTC không thu hồi nổi tài sản cho thuê



Theo hợp đồng CTTC số 42/2001/HĐCTTC ngày 19-7-2001 và hợp đồng CTTC số 62/2002/HĐCTTC ngày 5-6-2002, CTCP Xây dựng công trình giao thông 818 (Công ty 818) tiếp nhận từ Công ty CTTC Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV LC) tài sản gồm thiết bị, máy móc thi công công trình giao thông.

Do Công ty 818 không trả được nợ nên bên cho thuê đã ra quyết định và thông báo thu hồi tài sản (theo hợp đồng). Sau khi thu hồi được một số tài sản mà doanh nghiệp này đang sử dụng tại Hà Nội, bên CTTC phải cử đoàn cán bộ lặn lội đến vùng biên giới Việt - Lào tại Sơn La để thu hồi nốt.



Sau nhiều ngày vất vả băng rừng vượt suối… bằng chân, nhân viên công ty CTTC mới "tiếp cận" được tài sản thuê. Nhưng khi tiến hành thu hồi, họ bị một nhóm người xưng là "người làm cho Công ty 818" ngăn chặn, cản trở, đe dọa với lý do Công ty 818 nợ tiền công nên họ giữ lại tài sản để… trừ nợ.



Cực chẳng đã, nhân viên công ty CTTC phải trắng tay ra về và buộc phải nhờ đến cơ quan chức năng "can thiệp". Oái oăm thay, cũng thời gian này, Công ty 818 giải thể và đến giờ bên cho thuê vẫn phải ngậm bồ hòn làm ngọt.



Đây chỉ là một trong số nhiều vụ việc doanh nghiệp thuê tài chính cố tình chây ỳ, lần lữa… Thậm chí, không ít trường hợp họ còn cố tình bỏ trốn hoặc chuyển giao tài sản trái phép cho bên thứ ba.



Có thể kể đến cái tên Xí nghiệp Xây dựng Xuân Viên. Theo hợp đồng CTTC số 05.2095.00991/HĐCTTC ngày 21-6-2005 ký kết với BIDV LC, tài sản Xuân Viên thuê là một máy lu rung YZ14JC và một máy xúc Kobelko bánh lốp.



Do Xuân Viên không thanh toán được tiền thuê, bên cho thuê đã quyết định thu hồi tài sản. Doanh nghiệp này hứa hẹn sẽ tập kết tài sản tại xã Thụy Lôi (Tiên Lữ, Hưng Yên) nhưng khi bên cho thuê đến thì chủ doanh nghiệp biến mất, liên lạc cũng không được.



Tiếp xúc với gia đình chủ doanh nghiệp, các nhân viên công ty CTTC không nhận được sự hợp tác nào trong khi đó công an xã Thụy Lôi, nơi chủ doanh nghiệp đăng ký hộ khẩu thường trú, trả lời "hộ khẩu vẫn nguyên nhưng không có mặt trên địa bàn, không rõ đi đâu".



Nhận thấy dấu hiệu của việc cố tình trốn tránh, chiếm đoạt tài sản, Công ty CTTC Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam đã có công văn nhờ cơ quan công an điều tra nhưng đến giờ tài sản cho thuê vẫn bặt bóng chim tăm cá.



Một "quả đắng" nữa mà BIDV LC "dính" liên quan đến Công ty CP In thiết bị giáo dục khuyến học. Ngày 18-1-2005, công ty này ký hợp đồng CTTC số 05-2549-00970/HĐCTTC, thuê của BIVD LC 2 máy in tờ rời do Nhật Bản sản xuất.



Trong quá trình thực hiện hợp đồng, bên thuê đã nhiều lần vi phạm nghĩa vụ thanh toán tiền thuê, bên cho thuê quyết định chấm dứt hợp đồng, thu hồi tài sản. Tuy nhiên, khi đến hẹn bàn giao thì giám đốc bên thuê biến mất. Xác minh bên cho thuê ngã ngửa khi biết "một bên thứ ba" đang nắm giữ tài sản thuê nhưng từ chối cho công ty CTTC tiếp cận.



Vụ việc được chuyển đến cơ quan công an nhưng bị "treo" vô thời hạn do ngay cả cơ quan công an cũng chưa xác minh, liên lạc được với vị giám đốc khả kính của Công ty CP In thiết bị giáo dục khuyến học…







Theo Nguyên An
Hà Nội mới






Số lượt xem: 109
 
Bình luận
Đọc lại dữ liệu
Không có bình luận nào.
 


Nhập mã chứng thực:

Vui lòng gõ có dấu và không quá 1000 chữ.
 
Các tin mới
Các tin cũ
 
 

_

 
Đọc nhiều nhất
Bình luận  Mr Lam  viết trong  Nuôi cánh kiến đỏ, hướng thoát nghèo ở Mường Lát  lúc  22/9/2012  :  Tôi cần nhập số lượng lớn nhựa Cánh Kiến, vui long..
Bình luận  thang  viết trong  Đề xuất tách Phòng Kinh tế và Hạ tầng thuộc UBND cấp huyện  lúc  15/6/2012  :  đồng ý
Bình luận  vinh  viết trong  Hoa khôi - Doanh nhân Nguyễn Thu Hương: Người đẹp thẳng tay “đập nát bình hoa”  lúc  3/6/2012  :  tai sac di cung, qua la thanh cong
Bình luận  Vinh  viết trong  [Infographic] Apple qua các con số  lúc  15/5/2012  :  I love Apple !!!!!!!
Bình luận  Hồng Cương  viết trong  Một đại gia thế giới sắp rót vốn vào một ông lớn công nghệ Việt Nam?  lúc  23/4/2012  :  Theo giới thiệu vậy thì chắc chắn là VC Corp thôi,..
Bình luận  ThanhChung  viết trong  Phát “sốt” vì cây cỏ ngọt  lúc  17/4/2012  :  Mot loai duoc thao qui hiem rat mong doc gia nen..
Tin tổng hợp từ các báo
 
 
Bản quyền © 2005-2014 của ScTech. Phần mềm TradePortal phiên bản 4.

Liên kết website