Chỉ số chứng khoán

Chỉ số thế giới
 
Doanh nghiệp

Tại sao lợi nhuận của DN tư nhân sụt giảm?

Thứ 6 23/12/2011 14h:04
Tại sao lợi nhuận của DN tư nhân sụt giảm?
Báo cáo năm 2011 của VNR500 cho thấy tỷ suất lợi nhuận của khối DN tư nhân trong nhóm 500 DN hàng đầu Việt Nam liên tục giảm.

Chúng tôi đã trao đổi với chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan để lý giải hiện tượng này.



- Thưa bà, theo số liệu từ Bảng xếp hạng VNR500, số lượng doanh nghiệp tư nhân trong bảng xếp hạng VNR500 liên tục tăng. Tuy vậy, tỉ suất lợi nhuận của khối doanh nghiệp này lại giảmc, thể hiện ở hai chỉ số đánh giá hiệu quả kinh doanh. ROA của doanh nghiệp tư nhân giảm từ 3,1% năm 2007 xuống còn 2,4% năm 2011, ROE giảm từ 34,9% năm 2007 xuống 16% năm 2011, bà đánh giá thế nào về mức giảm liên tục này trong 5 năm qua của khối doanh nghiệp tư nhân?



Bà Phạm Chi Lan: Từ năm 2009, 2010, một số đơn vị nghiên cứu như Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương cũng đã có báo cáo đánh giá về các ngành công nghiệp và các khu vực doanh nghiệp. Các bản báo cáo này đều cho thấy tỷ suất lợi nhuận của các khu vực doanh nghiệp giảm liên tục trong những năm gần đây.



Tôi nghĩ xét trong bối cảnh kinh tế những năm gần đây, việc tỷ suất lợi nhuận của doanh nghiệp tư nhân giảm là không có gì lạ.



- Bà có thể giải thích rõ lý do tại sao hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp tư nhân lại giảm như vậy?



Chỉ nhìn trên kinh tế vĩ mô từ 2008 tới nay, lạm phát gia tăng rất nhanh. Trên đà tăng nhanh của lạm phát, bất động sản cũng tăng mạnh. Bong bong bất động sản còn đó chưa vỡ. Đất đai tích tụ rất nhanh và rất cao vào tay một số doanh nghiệp nhà nước. Các doanh nghiệp tư nhân chịu giá thuê đất, thuê mặt bằng, thuê cửa hàng tăng lên hàng năm.



Riêng trong năm 2011, giá đất của nhà nước tăng lên ở hàng loạt các địa phương kể cả Hà Nội, mức tăng khá cao từ 30% tới 50%. Chính quyền địa phương tăng giá đất như vậy thì doanh nghiệp chịu sao nổi. Đất đai là một nhân tố lớn đóng góp vào mức tăng chi phí của doanh nghiệp dẫn tới tỉ suất lợi nhuận giảm.



Rồi hàng loạt các yếu tố đầu vào khác cũng tăng liên tục như điện, xăng dầu. Sự tăng này đẩy các mặt hàng nguyên liệu khác tăng theo. Đầu vào của các doanh nghiệp sản xuất chịu mặt bằng giá cao hơn. Đó cũng là một nhân tố lớn làm chi phí tăng.



Thứ ba là nhân công, tiền lương cho công nhân viên buộc phải tăng trong bối cảnh lạm phát như thế này, nhà nước chưa yêu cầu tăng lương cho nhân công thì nhiều doanh nghiệp đã phải tự phải tăng nếu không người lao động không đủ sống sẽ bỏ đi.



Chi phí nhân công đắt đỏ ở Việt Nam trong những năm gần đây khiến ngay cả những nhà đầu tư nước ngoài cũng đang kêu.



Thứ tư, trong điều kiện hiện nay, chi phí giao dịch đang tăng đáng kể, kể cả chi phí hoa hồng, bôi trơn. Tất cả những yếu tố đó đều dội vào doanh nghiệp.



Đối với doanh nghiệp, trong khi các chi phí đều tăng thì thị trường lại trở nên cạnh tranh hơn và họ không thể bán với giá cao hơn. Đặc biệt với các doanh nghiệp sản xuất hàng tiêu dùng, người tiêu dùng trong điều kiện khó khăn cũng không sẵn sàng chấp nhận giá cao hơn.



Chính vì thế, tỉ suất lợi nhuận giảm là điều dễ hiểu.



Các doanh nghiệp nằm trong bảng xếp hạng VNR500 tuy có khá hơn nhưng cũng không thể thoát ra khỏi quy luật chung của các doanh nghiệp khác, nghĩa là đầu vào tăng lên. Đặc biệt, các doanh nghiệp lớn này còn phải chịu chi phí trung gian nhiều bởi phải qua nhiều khâu dịch vụ trung gian chứ không thể làm từ A tới Z được.



Hầu hết các doanh nghiệp đều làm khâu cuối cùng còn các sản phẩm trung gian phải nhập từ bên ngoài hoặc dựa vào các đại gia cung cấp. Sự phụ thuộc này khiến chi phí đầu vào càng cao và lợi nhuận còn lại đương nhiên thấp.



Chừng nào còn lợi nhuận họ vẫn làm, thậm chí chấp nhận hòa và lỗ trong một thời gian nhất định, nhưng điều đó chỉ kéo dài trong một thời gian ngắn. Quá mức đó, họ sẽ rơi vào 50.000 doanh nghiệp đóng cửa năm nay.



- Số liệu của VNR500 cũng cho thấy, hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp nhà nước có xu hướng giảm nhưng ổn định hơn. Chỉ số ROA thậm chí còn tăng từ mức 3,7% năm 2007 lên mức 5,2% năm 2010, sau đó mới giảm xuống còn 2,7% năm 2011. Bà nhận định thế nào về xu hướng này?



Doanh nghiệp nhà nước đỡ hơn bởi họ có một số lợi thế. Thứ nhất, họ có đất đai, họ không phải thuê mà được nhà nước giao đất hoặc cho thuê với giá cố định trong một thời gian dài. Đất đai, mặt bằng nhiều khi đã được khấu hao hết, đất đai dư thừa họ còn cho thuê lại. Lời từ cho thuê đất còn bù đắp cho các hoạt động kinh doanh khác.



Thứ nữa, có thể kể đến ưu đãi vay vốn tín dụng. Nguồn vốn của doanh nghiệp nhà nước đôi khi còn không phải vay ngân hàng mà đến từ vốn ngân sách và vốn ODA nhà nước cho vay lại thấp hơn lãi suất bình thường.



Lãi suất vay vốn tín dụng cho các doanh nghiệp tư nhân bây giờ cao hơn rất nhiều. Đó cũng là một yếu tố khiến đầu vào của doanh nghiệp tư nhân tăng. Trong khi đó, với doanh nghiệp nhà nước, yếu tố này giảm hơn nhiều so với tư nhân.



Tiếp nữa, họ được độc quyền ở một số ngành kinh doanh khiến cho họ có thể tăng giá mà khách hàng vẫn phải chấp nhận. Thậm chí, không có độc quyền doanh nghiệp thì vẫn có hiện tượng độc quyền nhóm khiến họ có thể tăng giá. Nghiên cứu của Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế TƯ tháng 3/2010 cũng cho kết quả tương tự khi doanh nghiệp nhà nước lại có mức lợi nhuận tương đối hơn so với tư nhân.



- Có người cho rằng không thể căn cứ vào các chỉ số này để kết luận hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp tư nhân đang trên đà giảm mạnh, bởi doanh nghiệp tư nhân hay tìm cách giấu lợi nhuận để trốn thuế. Bà đánh giá như thế nào về nhận định trên?



Đúng là trong nhiều tranh luận giữa các học giả và nhà nghiên cứu. Đã có ý kiến cho rằng tư nhân thường có xu hướng giấu lãi, khai man để tránh thuế. Nhưng tôi cho rằng việc giấu lãi tồn tại ở mọi loại hình doanh nghiệp kể cả tư nhân lẫn nhà nước lẫn FDI.



Tôi không cho đây là chuyện quá lớn bởi ngành thuế làm việc khá ngặt nghèo chứ không dễ dàng trốn được. Hơn nữa, việc giảm hiệu quả kinh doanh thể hiện như một xu hướng chứ không chỉ thể hiện ở từng con số.



Theo Trang Thư



Vietnamnet




Số lượt xem: 106
 
Bình luận
Đọc lại dữ liệu
Không có bình luận nào.
 


Nhập mã chứng thực:

Vui lòng gõ có dấu và không quá 1000 chữ.
 
Các tin mới
Các tin cũ
 
 

_

 
Đọc nhiều nhất
Bình luận  Mr Lam  viết trong  Nuôi cánh kiến đỏ, hướng thoát nghèo ở Mường Lát  lúc  22/9/2012  :  Tôi cần nhập số lượng lớn nhựa Cánh Kiến, vui long..
Bình luận  thang  viết trong  Đề xuất tách Phòng Kinh tế và Hạ tầng thuộc UBND cấp huyện  lúc  15/6/2012  :  đồng ý
Bình luận  vinh  viết trong  Hoa khôi - Doanh nhân Nguyễn Thu Hương: Người đẹp thẳng tay “đập nát bình hoa”  lúc  3/6/2012  :  tai sac di cung, qua la thanh cong
Bình luận  Vinh  viết trong  [Infographic] Apple qua các con số  lúc  15/5/2012  :  I love Apple !!!!!!!
Bình luận  Hồng Cương  viết trong  Một đại gia thế giới sắp rót vốn vào một ông lớn công nghệ Việt Nam?  lúc  23/4/2012  :  Theo giới thiệu vậy thì chắc chắn là VC Corp thôi,..
Bình luận  ThanhChung  viết trong  Phát “sốt” vì cây cỏ ngọt  lúc  17/4/2012  :  Mot loai duoc thao qui hiem rat mong doc gia nen..
Tin tổng hợp từ các báo
 
 
Bản quyền © 2005-2014 của ScTech. Phần mềm TradePortal phiên bản 4.

Liên kết website